ایرانیان جهان

آخرين مطالب

ارتباط دولت و ملت مخدوش است خواندنی ها

ارتباط دولت و ملت مخدوش است
  بزرگنمايي:

ایرانیان جهان - اعتماد /متن پیش رو در اعتماد منتشر شده و بازنشر آن در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
«دولت» به ‌معنای عام یا آنچه معمولا در ادبیات سیاسی ما به عنوان «حکومت» مطرح است، هدفی جز فراهم کردن زمینه‌های لازم برای تامین حقوق سیاسی و مدنی ملت ندارد و اساسا فلسفه وجودی دولت‌ها، همین احقاق حقوق ملت است که امنیت، اشتغال، مسکن، سلامت و بهداشت، آزادی سیاسی و مدنی و حق شرکت در تجمعات و مواردی از این دست را دربرمی‌گیرد. مفهوم دولت که برآمده از آرا و اندیشه‌های فیلسوفان سیاسی قرن هفده و هجده میلادی چون هابز، لاک و روسو است، اگرچه تفاوت‌هایی در دیدگاه آنان و تعریفی که به عنوان واضعان و پایه‌گذاران مفهوم و نظام دولت-ملت به دست داده‌اند، به چشم می‌آید اما در نگاه هر سه اندیشمند سیاسی تجربه‌گرای انگلیسی که به اندیشمندان و فیلسوفان قرارداد اجتماعی شهرت دارند، دولت محصول کوشش سنجیده انسان جهت برقراری نظم، امنیت و آزادی است و اقتدار خود را از رضایت مردمی می‌گیرد که از راه یک قرار اجتماعی به او اعطا شده‌ است. چنانکه اساسا در نظریه قرارداد اجتماعی، دولت دستگاهی است که انسان در مسیر عبور از «وضع طبیعی» به «وضع مدنی» یا همان «جامعه مدنی» و به‌ منظور تامین سعادت خود برساخته است؛ نهادی که حاصل قراردادی عقلانی میان انسان‌هاست و از آنجا که اقتدارش را به اعتبار چنین قراردادی معتبر می‌بیند، ملزم است به پاسخگویی شفاف و شفافیت در گفتار و کردار. حال در شرایطی که چندصد سال از طرح مباحثی که به اختصار اشاره شد، گذشته و انسان در گذر از این سالیان، بیشتر و بیشتر به اهمیت این شفافیت پی برده و آگاه است که دولت‌ها موظف به حفظ ارتباط خود با بدنه جامعه بوده و به ‌خصوص در دوران معاصر و روزگار حاضر که عصر ارتباطات لقب گرفته، اساسا امکان هیچ‌گونه پنهان‌کاری را در اختیار ندارند و ناگزیرند به تقویت رابطه خود با بدنه جامعه و نیز دریافته‌اند که تقویت این رابطه چه دستاوردهایی به‌ همراه دارد. به همین دلیل هم است که امروز کمتر نهاد دولتی را پیدا خواهید کرد که بخش روابط عمومی و اطلاع‌رسانی‌اش را به عنوان یکی از مهم‌ترین ارکان اداری خود فعال نکرده باشد. این در حالی است که هر وزارتخانه و سازمان و اداره‌ای، نه‌تنها از طریق درگاه‌های اینترنتی رسمی و نشریات و بولتن‌های مطبوعاتی در مسیر اطلاع‌رسانی عملکرد خود به بخش‌های مختلف جامعه گام برمی‌دارد، بلکه به‌ خصوص طی این چند سال اخیر که با گسترش سریع و روزافزون شبکه‌های اجتماعی مواجه بودیم، حالا این سازمان‌ها و وزارتخانه‌ها سعی کرده‌اند از امکانات شبکه‌های اجتماعی نیز به این منظور بهره‌برداری کنند. روندی که در برخی موارد حتی به افراط رسیده و بر این پایه طی یکی، دو دهه اخیر شاهد آن بودیم که بخش‌های مختلف دولتی، هر کدام برای خود خبرگزاری و ارگان رسانه‌ای مستقل و بعضا جامع تاسیس کرده و علاوه بر پوشش اقدامات سازمانی، به نشر اخبار عمومی نیز مشغولند. 
آنچه اما طی مدت اخیر به‌ خصوص از حدود یکی، دو سال پیش به این‌سو که همه‌گیری کرونا، به‌طور ناخواسته بسیاری از نهادها و ارگان‌های دولتی را به حالت تعطیل یا نیمه‌تعطیل درآورد، آنچه شاید بیش از هر مساله تحت‌الشعاع قرار گرفت، همین ارتباط دستگاه‌های دولتی با جامعه بود. بدین‌ترتیب در حالی که مجلس همواره بیشترین ارتباط را با افکار عمومی و اصحاب رسانه داشت، ماه‌ها این ارتباط به حالت تعلیق درآمد و عملا امکان حضور اصحاب رسانه در ساختمان پارلمان با چالش جدی روبه‌رو شد. البته رادیو و تلویزیون آن‌طور که در قانون آیین‌نامه داخلی مجلس نیز به‌ صراحت ذکر شده، حتی در این دوران نیز جلسات علنی مجلس را پوشش خبری دادند اما حضور خبرنگاران از تمامی رسانه‌ها در ساختمان مجلس که پیش از همه‌گیری کرونا میسر بود و امکان برقراری ارتباطاتی عمیق‌تر را علاوه بر پوشش جلسات علنی مجلس فراهم می‌آورد، با محدودیت‌هایی مواجه شد. آن‌ هم درحالی که مقطع خاص زمانی که اینچنین ارتباط رسانه‌ای با مجلس با چالش روبه‌رو بود، دقیقا زمانی بود که مجلس یازدهم نخستین جلسات خود را تشکیل می‌داد و به این ترتیب، فرآیند آغاز به کار پارلمان اعم از انتخاب اعضای هیات رییسه مجلس، تصویب اعتبارنامه نمایندگان، تشکیل کمیسیون‌های تخصصی و انتخاب اعضای هیات رییسه کمیسیون‌ها و تعیین‌تکلیف ارکان مختلف پارلمان با حداقل پوشش رسانه‌ای همراه بود. این وضعیت البته در ادامه مسیر دستخوش تعییر و تحولاتی شد اما واقعیت آن است که هنوز هم پس از حدود یک‌سال و نیم از ورود کرونا به کشور، باتوجه به آنکه هنوز سایه کووید-19 به‌ تمامی از سر کشور دور نشده، همچنان شرایط ارتباط رسانه‌ها و پارلمان به حالت عادی بازنگشته است. شاید یک مثال ساده که نشان‌دهنده تفاوت در وضعیت ارتباط رسانه‌ای با پارلمان در گذشته نسبت‌ به امروز است، در نشست‌های خبری رییس مجلس قابل ردیابی باشد. بر این اساس، در شرایطی که در گذشته رییس مجلس دست‌کم یکی، دو بار در طول سال در نشست خبری به پرسش خبرنگاران پاسخ می‌گفت، در این حدود یک‌سال و نیمی که از عمر مجلس یازدهم و مشخصا ریاست قالیباف بر پارلمان می‌گذرد، او به این شکل در جلسات مطبوعاتی حاضر نشده و معمولا از طریق تریبون‌هایی یک‌طرفه اظهارنظر کرده است.
این وضعیت پارلمان اما در دیگر نهادها و سازمان‌ها به‌مراتب نامساعدتر بود، چراکه همان‌طور که اشاره شد، پارلمان از این حیث، در شرایط عادی نیز از وضعیتی به ‌مراتب بهتر از دیگر نهادها برخوردار بوده و درحالی که علاوه بر الزام به علنی بودن جلسات مجلس، امکان برقراری ارتباط نزدیک با نمایندگان مجلس برای خبرنگاران فراهم بود، برقراری ارتباط با دیگر مسوولان پیچیدگی‌هایی دوچندان داشت. پیچیدگی‌هایی که به ‌خصوص حالا باتوجه به شرایط خاص ناشی از کرونا دوچندان شده و به عنوان مثال اگر در گذشته خبرنگاران این فرصت را داشتند که یک روز در هفته در حیاط دولت از نزدیک با وزیران و معاونان رییس‌جمهوری گفت‌وگو کنند، این مدت به ‌دلیل ملاحظات کرونایی، قادر به این حضور نبودند. آن‌ هم در حالی که در مدت اخیر بسیاری از نشست‌های مطبوعاتی نیز به تعویق افتاده و از مقطعی به این‌سو به‌ صورت مجازی و ویدیوکنفرانسی برگزار شده است. 
اما طی این چند ماهی که از عمر دولت سیزدهم می‌گذرد، این وضعیت در برقراری ارتباط رسانه‌ای با نهاد دولت، حتی نسبت‌ به ماه‌های پایانی دولت روحانی نیز نامساعدتر است. بر این اساس در حالی که دولت روحانی در ماه‌هایی که کرونا و شرایط ناشی از آن، حضور هفتگی خبرنگاران را در حیاط دولت ناممکن ساخته بود، سعی می‌کرد با برگزاری جلسات ویدیوکنفرانسی سخنگوی دولت بخشی از این مشکل را مرتفع سازد، در حال حاضر اساسا دولت رییسی سخنگو ندارد که بخواهد تحت‌الشعاع شرایط ناشی از کرونا قرار بگیرد یا نه. ضمن آنکه دولت روحانی علاوه بر آنکه از طریق جلسات خبری علی ربیعی در قامت سخنگوی دولت سعی در حفظ ارتباط خود با جامعه داشت، محمود واعظی رییس‌دفتر رییس‌جمهوری نیز به ‌تناوب با اصحاب رسانه ارتباط برقرار می‌کرد و بخشی از بار اطلاع‌رسانی دولت را به دوش می‌کشید. حال اما نه‌تنها این شرایط فراهم نیست و دولت کسی را به عنوان سخنگو معرفی نکرده، بلکه غلامحسین اسماعیلی که ریاست دفتر ابراهیم رییسی را در نهاد ریاست‌جمهوری برعهده دارد، تلاشی برای اطلاع‌رسانی اقدامات دولت سیزدهم نمی‌کند. اطلاع‌رسانی البته از جمله وظایف رییس‌دفتر رییس‌جمهوری نیست و به این منظور نمی‌توان بر عملکرد اسماعیلی در جایگاه جدیدش ایراد وارد کرد اما فراموش نکنیم زمانی که رییسی ریاست قوه قضاییه را برعهده داشت، اسماعیلی به عنوان سخنگوی این قوه فعالیت می‌کرد و از این منظر فردی دارای تجربه به حساب می‌آید. آنچه اما اکنون می‌دانیم، آن است که دولت سیزدهم هفتاد روز پس از آغاز به کار، هنوز سخنگو ندارد و آن‌طور که دیروز خبرگزاری مهر نوشت: «علی ربیعی همچنان رییس شورای اطلاع‌رسانی دولت است!» 
ذکر این نکته البته ضرورت دارد که وقتی دولتی بدون سخنگو فعالیت می‌کند، اگرچه به دلیل آنکه نمی‌تواند با جامعه ارتباط برقرار کند، به خود ضربه می‌زند اما مهم‌تر از آن، ملت را از مطالبه‌گری و طرح پرسش از طریق رسانه‌ها محروم ساخته و به این ترتیب، حتی اگر بگوییم در ضربه زدن و ظلم به خود مختار است، طبیعتا نمی‌توان پذیرفت که به همین ترتیب اختیار آن را نیز دارد که ملت را از حقوق‌شان محروم کند. به هر تفسیر اما فارغ از اینکه این مشکل ابتدایی تا چه زمان گریبان‌گیر دولت سیزدهم خواهد بود و رییسی بالاخره کی در خصوص انتخاب و انتصاب سخنگوی دولت تصمیم‌گیری می‌کند، واقعیت آن است که حتی در صورت تحقق این مهم، باز فاصله‌ای بسیار تا شرایط مطلوب اطلاع‌رسانی و برقراری ارتباط با جامعه پیش‌روی دولت و مجموعه حاکمیت جمهوری اسلامی است. 

لینک کوتاه:
https://www.iranianejahan.ir/Fa/News/280101/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

تور بازدید دانشجویان از موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعی برگزار می شود

مشاور وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در امور بانوان و خانواده از شرکت کروز بازدید کرد

رئیس مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی: وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی رتبه نخست شفافیت و خدمات الکترونیک را به دست آورد

عملکرد سه ماهه مرکز فناوری اطلاعات، ارتباطات و تحول اداری تشریح شد: راه اندازی فاز اول سامانه «داشبوردهای مدیریتی »/ راه اندازی فاز سوم «سامانه جامع هوشمند تعاون» برای تسریع صدور مجوز تشکیل تعاونی

برنامه‌های اجرایی رویداد «ساری 2022» اعلام شد

آبشار هفت قلوی پلیه ثبت ملی می‌شود

توسعه گردشگر‌ی کشاورز‌ی و بوم‌گردی البرز در اولویت قرار دارد

سرمقاله ایران/ مدیریت خشکسالی و راهکارها

آیا پوتین ماشه را به سمت اوکراین می‌چکاند؟

سرمقاله خراسان/ شرط موفقیت در خصوصی سازی بزرگ

سرمقاله کیهان/ روز دانشجو از 16 آذر 32 تا 16 آذر 1400

سرمقاله وطن امروز/ اقرار بزرگ بلینکن

سقوط هلی‌کوپتر نظامی در پاکستان

مخالفت تل‌آویو با ایده حماس برای تبادل اسرا

راه اندازی شبکه رصد فضایی «دریاچه سریز» تاجیکستان توسط چین

وزیر خارجه قطر: روابطمان با ترکیه شراکتی استراتژیک است

واکنش شورای حقوق بشر سازمان ملل و اتحادیه اروپا به حکم حبس سوچی

رئیس‌جمهور اوکراین: ارتش ما قادر به مقابله با حمله نظامی روسیه است

استعفای نماینده جمهوری‌خواه کنگره برای پیوستن به تیم رسانه‌ای ترامپ

محدود کردن اخوان المسلمین، باج ترکیه برای عادی سازی روابط با مصر

ترامپ چطور یک تنه کرونا را در میان کارکنان و همراهانش منتشر کرد؟

کابینه جدید آلمان معرفی شد

آمریکا المپیک چین را تحریم دیپلماتیک کرد

ثبات قیمت دلار در کانال 27 هزار تومان؛ صعود محتاطانه قیمت طلا

گزارش اتاق بازرگانی از مهم‌ترین چالش‌های بین بخش خصوصی و دولت

سود در کدام بازار است؟

دلار 31 هزار تومانی با سیگنال ارزی رییسی به بازار

بررسی One UI 4 ؛ با جدیدترین تغییرات رابط کاربری سامسونگ آشنا شوید

زمان اجاره فرکانس رایتل توسط همراه اول و ایرانسل سال آینده خاتمه می‌یابد

دادستانی کل کشور: دولت روحانی دل به فیلترینگ نمی‌داد

9 مخترعی که قربانی اختراعشان شدند

گوشی ردمی 10 مدل 2022 گواهی FCC را دریافت کرد؛ دوربین اصلی 50 مگاپیکسلی و نمایشگر 90 هرتزی

یکی از اجداد ناشناخته انسان مانند خرس روی پاهای عقب خود راه می‌رفت

eBay به اشتباه حساب برخی کاربران را مسدود کرد

علم آموزی باید توام با مسئولیت پذیری باشد

رابطه استخدامی نوآوری را کور میکند

قدردانی وزیر ارشاد از زاکانی به خاطر همراهی شهرداری در برنامه‌های هفته کتاب

پرندگان مهاجر دریاچه چیتگر

مخالفت پلیس با برگزاری نمایشگاه پر مخاطب در نمایشگاه بین‌المللی تهران

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی سیستان و بلوچستان: صیانت از نیروی کار در سیستان و بلوچستان راهبرد جدی و در اولویت است

بانک اطلاعاتی مشاغل خرد البرز تکمیل می‌شود

معاون سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای در البرز : تحقق سیاست‌های فنی حرفه ای با همکاری بخش دولتی و خصوصی میسر است

سرمقاله خراسان/ سیاه و سپید دگردیسی بودجه ریزی

سرمقاله کیهان/ توپ توی زمین آمریکاست

سرمقاله فرهیختگان/ این مذاکرات پیوست رسانه‌ای می‌خواهد

سرمقاله شرق/ چگونه می‌اندیشیم؟

سرمقاله اعتماد/ چماقِ چربِ تعلیق فوتبال

سرمقاله ایران/ تقویت نظام انرژی کشور با قرارداد سه جانبه «سوآپ گاز»

سرمقاله دنیای اقتصاد/ تورم و بازار سرمایه

سرمقاله رسالت/ مردم‌داری انقلابی