ایرانیان جهان - ایرنا /یک تحلیلگر عمانی با اشاره به تهدید دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا علیه مسقط نوشت: جنگ اخیر آمریکا علیه ایران نشان داد که شکست نظامی محدود به میدان نبرد نیست؛ بلکه به گفتمان سیاسی نیز گسترش مییابد و سردرگمی و تناقضگویی رئیس جمهور آمریکا را به دنبال داشته است.
روزنامه رای الیوم در مطلبی به قلم« جمال بن مجید الکندی» تحلیلگر عمانی آورده است: سردرگمی سیاسی و اظهارات احساسی، اغلب بازتابی از عقبنشینیهای میدانی و شکست در مدیریت بحرانهای بینالمللی است، نه صرفاً مواضع زودگذر؛ این امر در اظهارات آمریکاییها از زمان آغاز حمله نظامی مشترک با اسرائیل علیه ایران، به وضوح مشهود بوده است و پس از یک جنگ چهل روزه، شکست فاحش در دستیابی به هدف اصلی این حمله یعنی براندازی نظام ایران کاملا آشکار است.
چگونه تنگه هرمز به ابزار راهبردی در دست ایران تبدیل شد؟
بازار ![]()
این تحلیلگر نوشت: با شکست آمریکا و اسرائیل، بحران به تنگه هرمز منتقل شد که در ابتدا برای کشتیرانی بینالمللی باز بود. جنگ واقعیت جدیدی را ایجاد و تنگه هرمز را به یک ابزار راهبردی در دست ایران تبدیل کرد. پس از چهل روز رویارویی، آمریکا و اسرائیل به اهداف خود نرسیدند، در حالی که ایران موفق به دستیابی به چندین دستاورد بزرگ شد که مهمترین آنها انسجام جبهه داخلی بود. ایران همچنین قابلیتهای موشکی خود را حفظ و حتی در طول جنگ برای توسعه و تقویت آنها تلاش کرد. تنگه هرمز به یکی از مهمترین ابزارهای ایران برای اعمال فشار بر کل جهان، نه فقط آمریکا، تبدیل شده است؛ شرایطی که موجب تندتر شدن لحن آمریکاییها و سردرگمی و آشفتگی سیاسی آنان شد.
الکندی نوشت: بر اساس آنچه گفته شد، میتوانیم یک اصل سیاسی را مورد توجه دهیم و آن اینکه شکست نظامی، شکست سیاسی را به همراه دارد. این در مورد دولت فعلی آمریکا صدق میکند زیرا به دلیل واقعیتهای نظامی غیر قابل پیش بینی در میدان نبرد با ایران، دچار سردرگمی شده و اظهارات سیاسی متناقضی اعلام میکند.
مواضع متعادل عمان برای همگان شناخته شده است
وی بیان کرد: شاید برجستهترین این اظهارات متوجه سلطاننشین عمان باشد، کشوری که به خاطر مواضع مثبت و متعادل خود در مورد بحرانهای منطقهای، شناخته میشود؛ مواضعی که آن را از زمان دولتهای قبلی آمریکا تا دولت فعلی حفظ کرده است. تهدید ترامپ مبنی بر بمباران عمان در صورت مشارکت در مدیریت تنگه هرمز، سابقهای خطرناک برای یک رئیسجمهور آمریکایی است.
وی گفت: ترامپ، عمان را به عنوان کشوری در خلیج فارس که روابط سیاسی و اقتصادی مثبتی با آمریکا دارد و همچنین نقش تاریخی در کاهش تنش و رفع اختلافات در مورد مسائل منطقهای متعدد مربوط به ایالات متحده ایفا کرده است، تهدید کرد.
الکندی یادآور شد: تهدید ترامپ علیه عمان محکومیت گستردهای را در محافل سیاسی و رسانهای به دنبال داشته است، زیرا نمونهای بی سابقه از تهدید مستقیم از سوی رئیس جمهور آمریکا علیه یک کشور متحد خلیج فارس بر سر موضوعی مربوط به تنگه هرمز و پیچیدگیهای ژئوپلیتیکی آن است.
نقش محوری مسقط در کاهش تنشهای بین المللی
این تحلیلگر سیاسی ادامه داد: بنابراین، یادآوری این نکته به دولت فعلی آمریکا و به ویژه رئیس جمهور آن ضروری است که عمان، که به خاطر سیاست بیطرفی مثبت خود در مسائل منطقهای شناخته میشود، موضع برابر را در قبال همه طرفها حفظ میکند و هدف آن دستیابی به اتفاق نظر و دور نگه داشتن منطقه از ویرانیهای جنگها و درگیریها است. سلطنت عمان در تعدادی از مسائل منطقهای و بینالمللی موفق بوده است. اگرچه برخی از ابتکارات گهگاه با شکست مواجه شدهاند، اما این به دلیل سرسختی برخی از طرفین درگیری یا نقض تعهدات سیاسی بوده است.
وی نوشت: آقای ترامپ، عمان یک بازیگر حاشیهای در معادله خلیج فارس نیست. این کشور از وزن سیاسی قابل توجهی برخوردار است که ناشی از تاریخ غنی و نقش متعادل آن در منطقه است. عمان نقش محوری در کاهش تنشهای بینالمللی ایفا کرده و پلی حیاتی برای گفتگو بین واشنگتن و تهران بوده و به یک میانجی بیطرف تبدیل شده است که توسط بازیگران مختلف بینالمللی و منطقهای به رسمیت شناخته شده و مورد احترام است. آقای ترامپ، سیاست عمان مبتنی بر تعادل سیاسی و عدم مشارکت در درگیریهای نظامی است که توسط قدرتهای خارجی دیکته میشود. منافع ملی عمان پایه و اساس تعاملات سیاسی آن است و اصل صلح سیاسی و نظامی محور دکترین ملی آن قرار دارد.
خروج ترامپ از توافق برجام و ایجاد موج جدیدی از تنش
جمال الکندی نوشت: به همین دلیل است که این سلطنت احترام بینالمللی گستردهای را به دست آورده است: زیرا در درگیریهای نیابتی مداخله نمیکند و با محورهای منطقهای به ضرر ثبات منطقهای همسو نمیشود. نقش عمان در میزبانی مذاکرات غیرمستقیم بین آمریکا و ایران قبل از توافق ۲۰۱۵ کاملاً شناخته شده است. این توافق به کاهش تنشهای آمریکا و ایران کمک کرد و دریچهای برای راهحلهای سیاسی گشود. با این حال، ترامپ تحت فشار اسرائیل از این توافق خارج شد و منطقه را به موج جدیدی از تنشها و درگیریها سوق داد که آخرین مورد آن جنگ ۴۰ روزه بود.
این تحلیلگر بیان کرد: آقای ترامپ، عمان درگیر دیپلماسی نمایشی نمیشود. بلکه به دیپلماسی آرام و سنجیده متکی است و با احتیاط برای ایجاد صلح و ثبات منطقهای و بینالمللی تلاش میکند و موفق بوده است. به همین دلیل، بسیاری از ناظران، میانجی عمانی را به عنوان یک عامل ثباتبخش منطقهای، نه یک طرف درگیریها، میبینند که تلاشهای میانجیگری آن، پذیرش و اعتماد طرفهای مختلف را به دست آورده است.
این تحلیلگر نوشت: مواضع ترامپ در طول جنگ با ایران با تناقضات متعددی همراه بوده است. بررسی و تحلیل دقیقتر این اظهارات، میزان سردرگمی سیاسی ناشی از شکست قابل توجه در دستیابی به اهداف جنگ علیه ایران را آشکار میکند. بیانیه اخیر رئیس جمهور آمریکا در مورد عمان بخشی از مجموعه اظهارات متناقضی است که فقدان یک دیدگاه سیاسی پایدار در دولت آمریکا را آشکار میکند. این امر از یک نتیجه واحد و واضح ناشی میشود: شکست پروژه صهیونیستی-آمریکایی در منطقه در مواجهه با موضع ثابت ایران.
پایداری ایران طرح تغییر منطقه را بر باد داد
وی بیان کرد: پایداری و مقاومت ایران، بسیاری از محاسبات و برنامههای طراحی شده برای تغییر چهره منطقه در راستای خدمت به پروژه اسرائیل مبنی بر سقوط آخرین دژهای مقاومت در منطقه را نقش بر آب کرده است. مشکل نه تنها در بیانیه علیه عمان، بلکه در این واقعیت نهفته است که ترامپ، مجموعهای از مواضع متناقض را ارائه کرده است که نشان دهنده وضعیت سردرگمی سیاسی و بیثباتی در مدیریت اوضاع است. از جمله برجستهترین این تناقضات، مربوط به آزادی کشتیرانی و اعمال عوارض در تنگه هرمز است.
اعمال تعرفه برای آمریکا مجاز و برای ایران ممنوع است؟
الکندی افزود: در حالی که ترامپ هرگونه صحبتی در مورد مدیریت مشترک عمان و ایران بر تنگه هرمز را رد کرد و در جلسه دولتی در کاخ سفید در ۲۷ مه ۲۰۲۶( ششم خرداد ۱۴۰۵) تهدیدهایی را علیه سلطاننشین عمان مطرح کرد، ۶ آوریل ۲۰۲۶ (هفدهم فروردین ۱۴۰۵)پیشنهاد اعمال تعرفههای آمریکایی بر کشتیهایی که از تنگه هرمز عبور میکنند را داده بود. این یک سوال سیاسی برحق را مطرح میکند: چگونه تعرفهها میتوانند وقتی توسط ایران پیشنهاد میشوند به «نقض آزادی کشتیرانی بینالمللی» تبدیل شوند، در حالی که وقتی توسط واشنگتن پیشنهاد میشوند «حق مشروع» هستند؟
این تحلیلگر سیاسی خاطرنشان کرد: «شینهوا عربی» در گزارش خود که در ۷ آوریل ۲۰۲۶ ( هیجدهم فروردین ۱۴۰۵)منتشر شد، به اظهارات ترامپ در مورد اعمال تعرفههای آمریکا بر کشتیرانی از طریق تنگه هرمز اشاره کرد. این به وضوح تناقض در گفتمان آمریکا در مورد این موضوع و همچنین سایر اظهارات متناقض صادر شده توسط دولت آمریکا در طول جنگ علیه ایران را نشان میدهد. همانطور که قبلاً ذکر شد، این نشان دهنده فقدان یک دیدگاه سیاسی روشن، همراه با شکست نظامی در دستیابی به اهداف اعلام شده جنگ است.
الکندی تاکید کرد: جنگ اخیر نشان داده است که شکست نظامی محدود به میدان نبرد نیست؛ بلکه به گفتمان سیاسی نیز گسترش مییابد و منجر به سردرگمی و تناقض میشود. این امر به وضوح در اظهارات آمریکا در مورد سلطنت عمان و نقش منطقهای آن مشهود بود. عمان مسیر خرد و بیطرفی مثبت را برای حفظ ثبات منطقهای انتخاب کرد و دیپلماسی آن با وجود همه فشارها، الگویی از عقلانیت سیاسی باقی خواهد ماند که گفتگو و ثبات را بر تهدیدها و تشدید تنشها اولویت میدهد.